Sanar las finanzas federalas cun augmentar la taglia federala.

Il deficit da budget dal stadi federal è preschent adina. I para ch'i saja acceptabel da far crescher massivamain las spisas per l'armada. Ultra da quai èn spargns en educaziun, prestaziuns socialas, agricultura sco er autras subvenziuns che danatgan al clima irrealistics. Quai che però para d'esser in tabu e betg discutà èn augmentaziuns da taglias.

Open the interactive version

Problem

Nus spetgain adina dapli prestaziuns dal stadi (AVS, infrastructura, sanadad). En il medem mument na duai la quota statala crescher il pli pauc pussaivel.
La gronda part da las spisas federalas èn ligadas a las leschas. Il potenzial da spargn è pitschen e ideas na vegnan savens betg acceptadas da la maioritad.
Ina pussaivla augmentaziun da l'impost sin il valur agiuntà che para acceptabla per la maioritad chargia surproporziunalmain ils gudogns bass e mesauns e n'è uschia betg socialmain acceptabla.
Las taglias federalas èn actualmain limitadas tenor la constituziun sin 11.5% per persunas natiralas.
Il federalissem cuntanscha ses cunfins tar tscherts temas sco la tecnologia da l'infurmaziun, che presupponan effect da scala.

Solution

Benefit

Public support

Total votes: 48

Breakdown: NoChance: 25, FullyOnBoard: 7, SoundsGood: 6, NeedForDiscussion: 5, NothingAgainstIt: 3, Concerns: 2

Discussion

Ralf Metz (2026-02-25): L’idea «nus spetgain adina dapli dal stadi e na vulain betg pajar dapli» vegnia jau a metter en dumonda en general. Perquei ch’ina spetga persunala na è betg che il stadi stoppia schliar tut. Fin ch’ins na è betg cler, a) pertge che las expensas creschan adina dapli e b) sch’ins vul quai propi uschia (en il senn dal suveran) èn expensas creschentas almain in tractament da simptoms. La postura «il stadi sto schliar adina dapli» maina a la fin a ina responsabladad persunala che diminuescha adina dapli tar las persunas. In sguard svelt sin la sviluppa en il nord (DE) mussa cler tge che l’acceptanza da custs statals adina pli auts signifitga a lunga vista. E gea, i dat adina arguments per tematicas specificas. Perquei ves jau quai sco ina dumonda fundamentala che na po betg vegnir decidida sin nivel individual.
↳ Oliver Herren (2026-03-01): La skeptischa è legitimada, mo nus na duvrain betg metter responsabladad persunala e prestaziuns publicas en concurrenza. Be ina basa ferma, sco nossa scolaziun, furma il fundament sin il qual las persunas pon agir responsablamain e cun success. Stadis prosperants mussan: Investiziuns publicas intelligentas èn betg in segn da debeladad, mabain da effizienza. Invitgond da manar la discussiun sin il plan concret da prestaziuns: Paga il cussegl in taska meglier e pli giust che il martgà? Grazia a la democrazia directa na essan nus betg in public passiv da custs creschents, mabain il suveran che definischa e controllescha activamain quest catalog da prestaziuns.
Dario Miglioretto (2026-02-14): Cumparar custs exzessivs cun augment da taglias è ina declaraziun da falliment da l'administraziun e da la politica. En il privat poss jau dumandar in augment da paja - ma jau survegn probablamain betg quai ch'i dovra per in stil da viver extravagant. Uschia sto jau sa moderar. Jau sun il stadi (a moda parziala) e uschia sto er il stadi far medem e sa moderar. Fin ch'ina terza part dal budget federal è fatga da subvenziuns, datti bler spazi per tagliadas - la fantasia dal parlament è dumandada. Per l'entira taglia federala directa; quella è stada introducida temporarmain e è en realitad gia dapi in temp abolida - quai fiss er in'idea d'in iniziativa ...
↳ Oli Christen (2026-02-15): Jau sun d'accord, sche ils custs creschan, ma las prestaziuns betg, lura va ins en la direcziun sbagliada e ins sto spargnar. Quai è dentant betg il cas. Las expensas actualas inclusiv subvenziuns èn legitimadas democraticamain. Ins po las chattar bunas u betg. Mo ussa vegnan era prestaziuns supplementaras legitimadas democraticamain (13av AVS, expensas militaras pli autas), uschia èn er entradas supplementaras legitimadas. Sche la taglia federala directa vegniss abolida, dovri er abolir prestaziuns. Tge - a part da subvenziuns - reducissas ti pia?
Willy Bischofberger (2026-01-08): Spargnar custas cun reducir plazzas/expensas betg pli efficientas, per exempel prevenziun da sanadad. Il tema è impurtant, è er stà tractà a moda suffizienta, la populaziun è oz sensibilisada a moda suffizienta, ussa na dovra ins quai betg pli. E datti bleras chaussas ch'ins ha cumenzà ina giada e na sa betg pli desister da quellas, perquai che ils impiegads statals che lavuran là defenden lur plazzas (capibel, jau fissi er uschia). Novas prestaziuns statalas duain uschia adina esser limitadas en il temp, cuntanscher lur finamira e lura vegnir abolidas (caracter da project).
Raphael Renaud (2025-12-21): Persunalmain na chat jau quai betg ina buna idea. Augmentaziuns «temporaras» da taglia vegnan suenter quasi mai pli reducids, perquai ch’ins sa d’abitua e cun quels daners vegnan suenter satisfats blers interess particulars, ch’èn suenter quasi betg pli controllads. Jau sun fitg segirt ch’i fiss pli sensibel da definir KPI clers per grondas partidas da budget e da vesair sch’ils investiziuns valan propi ils daners. Senza saver ils detagls, suppon jau ch’i dat almain 10-20% potenzial da spargnar en il budget federal, senza ch’ins stoppia reducir prestaziuns. Quant pli bler daners datti, tant pli pitschnas èn las emprovas da prioritar propi, quai è pura psicologia. Perquai è in cert pressiun sin il budget sensibel, per ch’era la pressiun crescha da dumandar las expensas.
↳ Oli Christen (2025-12-21): Quai vesi er critich cun l'abitudi tar las expensas. Tuttina vesi critich il potenzial da spargnar. Da l'ina vart èn bleras expensas ligadas per lescha. Da l'autra vart, sco che ins vesa tar il pachet da spargn actual, èn mo mesiras minimals da spargn acceptablas per la maioritad. Mintga partida vesia probabel 10-20% potenzial da spargn, la surlappaziun acceptabla per la maioritad è dentant pitschna. Uschia restan mo expensas supplementaras. Quellas ston vegnir cuvridas cun entradas supplementaras u cun debits. Ina relaxaziun da la frena da debits para er betg acceptabla per la maioritad. E entradas supplementaras tras ina augmentaziun da la taglia sin il valur agiuntada para a mai in maletg pli grond che l'augmentaziun da la taglia federala maximala.
↳ Raphael Renaud (2025-12-21): Quai è ver. Tuttina na chat jau betg bain da spender adina dapli daners. Il problem qua è, sco tar effects negativs che l'economia po externalisar, che las consequenzas dals problems ch'ins crea èn raramain in problem per quels che decidan. Er en la democrazia betg, perquai che las persunas han ina data da scadenza e perquai che debits fan raramain mal a ses possessur. E sch'igl è uschia, capeschan la gronda part betg la relaziun tranter decisiuns e consequenzas persunalas. Cun augmentar las taglias e las custas daventas ins adina pli povers, ma na sa betg exact tge factors che èn en connex cun quai. Ma perquai simplamain augmentar las taglias para a mai la strategia sbagliada. Forse meglier transparenza dal budget per mintga persuna, per che politichers e votants vesan las dimensiuns dals posts dal budget e uschia agischian?!
Oli Christen (2025-12-21): Secund la funtauna #1 (Constituziun federala Art. 128) è la taglia federala per persunas natiralas limitada a 11.5% dal gudogn. Quai signifitgescha che la progressiun sa platta a partir d’in cert gudogn. Na cuntradicziun quai betg l’Art. 127, che di ch’ognin sto vegnir taxà tenor sia capacitad da prestaziun? Per mai duai il maximum da taglia vegnir augmentà in pau.
↳ Oli Christen (2025-12-21): La progressiun di dentant che, quant pli bler ti gudogneschas, tant pli bler procentualmain - betg mo absolutamain - pon ins contribuir al budget federal. Pertge na duai quai betg valair pli dapi in rentament maximal? E co determinescha ins quest rentament maximal?
↳ Raphael Renaud (2025-12-21): Jau na di betg che ina progressiun pli auta saria en cuntradicziun, jau di mo che tenor definiziun è quai gia ozendi ademplì. L'artitgel fiss er ademplì sch na fiss nagina progressiun, perquai ch'el di mo che dapli daners = dapli taglia sto valair, quai ch'è dà schi na datti nagina limitaziun absoluta.
↳ Oli Christen (2025-12-21): Tenor il text probabel. Ma tenor il senn è ins procentualmain (e betg mo absolutamain) pli economicamain abel, quant pli aut il rentament è.