Temp da geniturs flexibel per ina societad sanadaivla.
L'introducziun dal temp da geniturs en Svizra rinforza las famiglias, promova il svilup da l'uffant en l'entschatta e sustegna l'egualitad. Ella permetta a dus geniturs da passentar temp valurus cun lur uffant e meglier cuminar lavur e famiglia.
Problem
- En materia da temp da geniturs e paritad è la Svizra bler davos auters pajais. En pauc auter pajais survegnan ils geniturs uschè pauc temp tar la naschientscha da lur uffants.
- Il temp da geniturs mancant rinforza figiras da rollas surmodadas, reducescha la rata da naschientschas e maina a povradad da vegliadetgna. Spertamain per dunnas che ston interrumper lur activitad professiunala.
- Famiglias cun pèrts rensults u bass nivel d'instrucziun profiteschan main da programs da temp da geniturs, perquai che savens mancan a quellas ils meds finanzials u la conscienza per utilisar questas opziuns. Quai rinforza las dischualitads socialas existentas.
- Senza temp da geniturs vegnan ils geniturs obligads da tscherner tranter carriera e famiglia - persunas qualificadas bandunan, ins vegn en trappas da mez temp e carriera vegn retardada.
- Mintg'onn perda l'economia svizra tschientaners da persunas qualificadas, perquai che manca in temp da geniturs modern. Quai custescha a las interpresas milliuns pervia da fluktuaziun e perda da savida.
Solution
- Enstagl da la pausa da paternitad e maternitad, introdur in temp da paternitad communabel tenor l’exempel da p.ex. Germania.
- Il temp da paternitad vegn integrà en l’ordinaziun da rimpiazza da gudogn existenta (EO), cun 80 % da rimpiazza da gudogn, finanzada tras contribuziuns da lavurants e d’emprendiders.
- In temp da paternitad adattà po vegnir utilisà da las persunas genituras flexibilmain e per di durant in period da dus onns.
- Babas e mammas han il medem temp da paternitad (14 emnas dapi il di da naschientscha), 80 % cumpensà tras EO.
- Omads duain avair la medema quantitad da temp da paternitad. Quai è 12 emnas (main che ils 14 actuals) per aliviar ils patron.
Benefit
- Temp da paternitad promova l'egualitad tranter umens e dunnas en il mund da lavur.
- Temp da paternitad augmenta la participaziun da las dunnas sin il martgà da lavur e po reducir la mancanza da persunal spezial.
- L'introducziun d'ina pausa parentala paja rinforza l'egualitad da geners, meliora la conciliabilitad tranter famiglia e lavur e augmenta a lunga vista la quota da participaziun al martgà da lavur, quai che giova tant a la societad sco era a l'economia.
- La pausa parentala permetta als geniturs da sa regenerar suenter la naschientscha e da sa adattar a la nova situaziun da famiglia, quai che maina a damain stress e meglra sanadad psicologica.
- Ina politica da famiglia attractiva po influenzar positivamain il dumber da naschientschas e cunterar il mument demografic.
Public support
Total votes: 46
Breakdown: FullyOnBoard: 21, SoundsGood: 16, NothingAgainstIt: 5, NeedForDiscussion: 3, Concerns: 1
Discussion
- Patrick Naumann (2026-01-13): Jau sun gist per rinforzar/introducir il temp da paternitad/maternitad - ma ins sto adina tegnair en ment che quai custescha. Nossa figlia è naschida en Germania, nua ch’ins ha pudì profitar dal temp da paternitad/maternitad: nus avain fatg mintga in 7 mais. Per quai avain nus survegnì il pussaivel da paternitad/maternitad - il maximal da (a quel temp) EUR 1800 per mais - cun quai pudain nus mo cuvrir la chasa. Durant il temp da paternitad/maternitad dovrain nus perquai viver da las spargnas. Ultra da quai: en Germania avevan nus a quel temp 50% taglia e contribuziuns socialas sin noss gudogn brut (cun quai paja il stadi tranter auter era quests custs socials). Conclusiun: Jau sun in fan dal temp da paternitad/maternitad (egualmain dretg), ma sai era che quai custescha (e perquai è ina perdita finanziala).